در جستجوی رونقی برای گردشگری همدان؛ زمان عبور از گفتاردرمانی و حرکت به سوی اقدام عملی فرا رسیده است
روایتپرس: امروز نخستین روز از تیر ماه است. در واقع تابستان، فصل طلایی گردشگری در استان همدان است؛ استانی که از ظرفیتهای کمنظیر طبیعی، تاریخی، فرهنگی، انسانی و تفریحی برخوردار است و میتواند به یکی از قطبهای اصلی گردشگری کشور تبدیل شود. وجود جاذبههایی همچون غار علیصدر، مجموعههای تاریخی ارزشمند، طبیعت متنوع، صنایع دستی و پیشینه کهن تمدنی، فرصتهایی را در اختیار همدان قرار داده که بسیاری از استانها از آن بیبهرهاند. اما پرسش اینجاست که چرا با وجود این همه ظرفیت، گردشگری هنوز نتوانسته جایگاه شایسته خود را در اقتصاد استان پیدا کند؟
واقعیت آن است که سالهاست از ظرفیتهای گردشگری همدان سخن گفته میشود، اما فاصله میان حرف و عمل همچنان زیاد است. در اغلب نشستها، همایشها و سخنرانیها، از اهمیت گردشگری، نقش آن در اشتغال و توسعه اقتصادی و ظرفیتهای منحصربهفرد استان سخن به میان میآید، اما در عرصه اجرا، کمتر شاهد برنامههای مؤثر، هدفمند و تحولآفرین هستیم.
متولیان حوزه گردشگری از جمله کارگروه امور گردشگری استانداری، اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، شوراهای اسلامی شهر، شهرداریها، شرکت سیاحتی غار علیصدر، اتاق بازرگانی و سایر دستگاهها و نهادهای مرتبط باید پاسخ دهند که برای افزایش ماندگاری گردشگران، جذب سرمایهگذاران، توسعه زیرساختها، تعریف محصولات جدید گردشگری و حمایت از فعالان بخش خصوصی چه برنامه عملیاتی مشخصی در دست اجرا دارند؟
یکی از مشکلات اساسی این حوزه، غلبه نگاه سنتی بر فرآیند برنامهریزی و اجراست. گردشگری امروز یک صنعت تخصصی و رقابتی است و نمیتوان آن را با شیوههای چند دهه گذشته مدیریت کرد. در شرایطی که بسیاری از مناطق کشور با استفاده از مطالعات علمی، بازاریابی حرفهای، فناوریهای نوین و مشارکت گسترده بخش خصوصی توانستهاند سهم خود را از بازار گردشگری افزایش دهند، همدان همچنان درگیر جلسات، شعارها و برنامههای کلی و غیرعملیاتی است.
از سوی دیگر، زمینهسازی لازم برای حضور مؤثر بخش خصوصی نیز به اندازه کافی انجام نشده است. این در حالی است که در اسناد بالادستی و برنامههای توسعه کشور، بر نقشآفرینی بخش خصوصی در رونق گردشگری تأکید شده است. سرمایهگذار زمانی وارد میدان میشود که چشمانداز روشن، حمایت منطقی و برنامه مشخص وجود داشته باشد؛ نه صرفاً وعدهها و سخنان تکراری.
امروز بیش از هر زمان دیگری به حضور متخصصان حوزه برنامهریزی گردشگری، بازاریابی، اقتصاد، مدیریت رویدادها، ارتباطات و توسعه منطقهای نیاز داریم. گردشگری با آزمون و خطا و تصمیمهای سلیقهای توسعه پیدا نمیکند؛ بلکه نیازمند برنامههای علمی، زمانبندی شده و قابل ارزیابی است.
باید بپذیریم که بهانه برای کار نکردن همیشه وجود دارد. شرایط اقتصادی، محدودیتهای بودجهای و سایر مشکلات، موضوعات تازهای نیستند. هنر مدیریت آن است که برای همین شرایط موجود برنامهریزی کند و از ظرفیتهای در دسترس بهترین بهره را ببرد. جذب گردشگران داخلی، افزایش مدت اقامت آنان، توسعه گردشگری رویدادمحور و معرفی حرفهای جاذبههای استان اهدافی کاملاً دستیافتنی هستند، به شرط آنکه ارادهای جدی برای اقدام وجود داشته باشد.
اکنون زمان آن رسیده است که گردشگری در همدان از مرحله سخن گفتن عبور کند و وارد مرحله عمل شود. اگر متولیان این حوزه برنامهای برای تحقق این هدف ندارند یا توان لازم برای پیشبرد آن را در اختیار ندارند، شایسته است میدان را برای افراد متخصص، توانمند و دارای ایدههای نو باز کنند. گردشگری همدان بیش از آنکه به شعار نیاز داشته باشد، به اقدام، تدبیر و مدیریت حرفهای نیازمند است. آینده این صنعت را نه سخنرانیها، بلکه تصمیمهای عملی و نتایج ملموس رقم خواهد زد.
در واقع امروز روزگار گردشگری بر اساس تعریف رویدادهاست. رویدادهایی که اغلب به بودجه دولتی نیز نیاز ندارند، بلکه با برنامهریزی می تواند این شرایط را فراهم کرد.
