عطاریها اجازه عرضه داروهای گیاهی را ندارند
معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان بر لزوم مصرف منطقی دارو تأکید کرد و گفت: عطاریها به هیچ عنوان اجازه عرضه داروهای گیاهی درمانی ندارند و لازم است مردم آگاهی خود را در مصرف داروها و مکملها بالا ببرند.
عفتالسادات میرمعینی ظهر امروز در نشست خبری با موضوع «مصرف صحیح دارو و فرآوردههای دارویی» در معاونت غذا و دارو اظهار کرد: رسانهها در حوزه سلامت، علاوه بر اطلاعرسانی، نقش مؤثری در فرهنگسازی، تغییر و شکلدهی رفتارهای سلامتمحور جامعه دارند.
وی با بیان اینکه یکی از چالشهای مهم نظام سلامت، مصرف غیرمنطقی داروهاست، افزود: مصرف بیش از حد یا کمتر از میزان تجویزشده، خوددرمانی و اتکا به منابع غیرعلمی و غیرقابل اعتماد میتواند آسیبهای جدی به سلامت افراد وارد کند.
معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان عنوان کرد: این موضوع در سطح جهانی نیز بهعنوان یک معضل شناخته میشود و از پیامدهای مهم آن میتوان به افزایش مقاومت دارویی و دشواری در مدیریت درمان بیماریها اشاره کرد.
وی با تأکید بر نقش رسانهها در ارتقای سواد سلامت جامعه گفت: رسانهها میتوانند بهعنوان حلقه واسط میان نظام سلامت و مردم، اطلاعات علمی و صحیح را از مجاری معتبر منتقل کنند و در تحقق هدف نهایی یعنی ارتقای سطح آگاهی عمومی نقش محوری داشته باشند.
میرمعینی تاکید کرد: دانشگاه علوم پزشکی همدان آمادگی دارد تعامل و همکاری خود را با رسانهها در حوزه دارو، تجهیزات پزشکی، مکملها و شیر خشک گسترش دهد.
وی به تبلیغات گسترده محصولات سنتی و گیاهی در فضای مجازی اشاره کرد و افزود: وزارت بهداشت موضوع طب ایرانی را در قالب علمی و دانشگاهی ساماندهی کرده و این رشته تخصصی در دانشگاهها تدریس میشود، اما سوءاستفاده از عنوان داروهای سنتی در فضای مجازی و عرضه درمانهای غیرمجاز، یکی از نگرانیهای جدی ماست.
معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان تصریح کرد: عطاریها صرفاً مجاز به عرضه گیاهان دارویی خام و غیر فرآوریشده برای مصارف عمومی هستند و به هیچ عنوان اجازه عرضه داروهای گیاهی درمانی را ندارند.
وی افزود: استفاده از گیاهان دارویی برای درمان بیماریها، بهویژه بیماریهای کبدی، کلیوی و موارد مشابه، بدون تجویز متخصص مورد تأیید وزارت بهداشت و دانشگاه علوم پزشکی نیست.
میرمعینی با اشاره به رصد فضای مجازی توسط نهادهای نظارتی گفت: به دلیل گستردگی فعالیتها در این فضا، کنترل کامل دشوار است، اما موارد تخلف به مراجع قانونی گزارش و در حد امکان پیگیری و مسدودسازی انجام میشود؛ با این حال، مهمترین راهکار، افزایش آگاهی مردم و پرهیز از خوددرمانی است.
وی درباره کمبود برخی اقلام دارویی نیز بیان کرد: در سطح کشور کمبودهایی در برخی داروها وجود دارد، اما وزارت بهداشت تلاش کرده با مدیریت توزیع، نیاز بیماران بهویژه بیماران خاص تأمین شود.
معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان گفت: برخی داروهای خاص صرفاً در داروخانههای مشخص عرضه میشوند و سامانه ۱۹۰ به مدت ۱۲ ساعت در روز آماده پاسخگویی به سوالات مردم درباره وضعیت داروها و محل عرضه آنهاست.
وی با اشاره به نحوه پاسخگویی به مطالبات مردمی گفت: سامانه ۱۹۰ بهصورت مستقیم به تهران متصل است و تمام تماسها چه بهصورت تلفنی و چه حضوری، با پاسخگویی صددرصدی پیگیری میشود؛ در حوزه دارو، خطوط مجزایی برای ثبت شکایت، دریافت اطلاعات و اعلام کمبودهای دارویی در نظر گرفته شده است که روزانه به مدت ۱۲ ساعت فعال هستند.
میرمعینی با اشاره به اینکه شکایات مردمی با موضوع کمبود دارو با سایر شکایات متفاوت است افزود: در صورت ثبت شکایت، دانشگاه علوم پزشکی موظف به رسیدگی و پاسخگویی است و نتیجه بررسی نیز به شاکی اطلاع داده میشود اما در بحث کمبود دارویی، سامانه بررسی میکند که آیا داروی موردنظر در استان موجود است یا خیر؛ در صورت وجود، داروخانههای عرضهکننده به شهروندان معرفی میشوند.
وی تأکید کرد: یکی از وظایف اصلی ما نظارت بر تولید، توزیع و مصرف داروست و داروخانههای استان بهصورت مستمر و در بازههای زمانی کوتاه نظارت دارند.
معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان خاطرنشان کرد: در خصوص داروهای قاچاق و تقلبی، به محض دریافت گزارش، موضوع از طریق مراجع قضایی بهصورت جدی پیگیری میشود و پروندههایی نیز در این زمینه تشکیل میشود.
وی با اشاره به توزیع عادلانه دارو در سطح کشور بیان کرد: توزیع دارو بر اساس جمعیت استانها انجام میشود و اینگونه نیست که دارویی در یک استان به وفور وجود داشته باشد و در استان دیگر کاملاً کمیاب باشد؛ برخی داروهای خارجی ممکن است دچار کمبود شوند، اما تولیدات داخلی از نظر تأمین، مشکل خاصی ندارند.
میرمعینی در پاسخ به نگرانیها درباره امتناع برخی مراکز از عرضه دارو به بهانه افزایش قیمت گفت: هیچ داروخانهای حق ندارد دارو را به دلیل انتظار برای تعیین قیمت یا افزایش نرخ، به بیمار تحویل ندهد؛ در صورت مشاهده چنین تخلفی، شهروندان حتماً موضوع را گزارش دهند تا برخورد قانونی انجام شود، چرا که این مسئله مستقیماً با جان بیماران در ارتباط است.
وی در خصوص نسخهنویسی الکترونیک نیز گفت: پزشکان موظف هستند نسخه الکترونیکی را در سامانه ثبت کنند و بیمار تنها با کد رهگیری به داروخانه یا مراکز تشخیصی مراجعه کند؛ دریافت هزینه اضافی برای ارسال نسخه یا الزام بیمار به ارسال نسخه از طریق پیامرسانها، تخلف محسوب میشود و باید از سوی نهادهای نظارتی درمان و سازمان نظام پزشکی پیگیری شود.
معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی همدان همچنین درباره تحویل دارو با تاریخ انقضای کوتاه بیان کرد: در برخی موارد به دلیل کمبود دارو، ناچار به سهمیهبندی هستیم تا همه بیماران بتوانند حداقل نیاز خود را دریافت کنند و این موضوع ممکن است به اشتباه بهعنوان امتناع از تحویل کامل دارو تلقی شود، در حالی که هدف، مدیریت عادلانه توزیع است.
وی در پایان با اشاره به مکملها تأکید کرد: تجویز و مصرف مکملها نیز باید صرفاً زیر نظر پزشک انجام شود و مصرف خودسرانه آنها میتواند عوارض جدی به همراه داشته باشد.
رئیس اداره فرآوردههای طبیعی، سنتی و مکملها نیز در ادامه گفت: عرضه هرگونه فرآورده غیرمجاز در عطاریها ممنوع است و نظارت مستمر بر این واحدها توسط کارشناسان شبکههای بهداشت شهرستانها انجام میشود.
قادری فرح عنوان کرد: از ابتدای سال جاری، تمرکز ویژهای بر آموزش متصدیان، اطلاعرسانی قوانین و مقررات و برگزاری دورههای آموزشی داشتهایم.
وی با اشاره به اینکه در حوزه شیر خشک، هدف اصلی، توزیع عادلانه و دسترسی یکسان مردم در سراسر استان است که این امر از طریق داروخانهها و بر اساس جمعیت هر شهرستان انجام میشود افزود: در حال حاضر مشکل حادی در این زمینه وجود ندارد و نظارتها بهصورت مستمر ادامه دارد.
رئیس اداره فرآوردههای طبیعی، سنتی و مکملها خاطرنشان کرد: شیر خشکهای ویژه نوزادان با شرایط خاص، بر اساس سهمیه تعریفشده در سامانه و پروندههای موجود توزیع میشوند و اولویت عرضه با داروخانههای شبانهروزی است تا دسترسی خانوادهها تسهیل شود.
وی بیان کرد: خوشبختانه در حال حاضر، بهجز برخی اقلام خاص، کمبود جدی در حوزه شیر خشک وجود ندارد و توزیع بهصورت عادلانه در سطح استان انجام میشود.
